Waar je op let bij het kopen van houtpellets

Een pelletkachel is zo goed als wat je erin stopt. Dat klinkt flauw, maar wie een winter lang stookt merkt het verschil tussen twee zakken die er in de winkel identiek uitzien. De ene brandt rustig door en laat nauwelijks as achter. De andere vervuilt het kijkglas binnen een week en vraagt om de aslade legen voordat je er erg in hebt.

Wat houtpellets zijn

Houtpellets worden geperst uit zaagsel en schaafkrullen die overblijven in de houtindustrie. Er komt geen lijm aan te pas. Onder hoge druk komt lignine vrij, het natuurlijke bindmiddel in hout, en dat houdt de korrel bij elkaar. Hoe schoner de grondstof, hoe schoner de verbranding. Pellets uit puur naaldhout branden anders dan pellets waar schors of restmateriaal in zit.

Certificering zegt het meeste

De kortste weg naar goede kwaliteit is kijken naar het keurmerk op de zak. ENplus A1 is de hoogste klasse voor huishoudelijk gebruik. Die norm legt vast hoeveel vocht en as er maximaal in mag zitten en hoeveel energie de pellets moeten leveren. DINplus stelt vergelijkbare eisen. Staat er niets op de zak, dan weet je niet wat je koopt, en dat merk je pas als de kachel aan staat.

Bij ENplus A1 ligt het asgehalte onder de 0,7 procent en het vochtgehalte onder de 10 procent. Die twee getallen bepalen samen vrijwel je hele stookervaring. Meer as betekent vaker schoonmaken. Meer vocht betekent minder warmte uit dezelfde zak.

Diameter en lengte

De meeste pelletkachels in Nederlandse huizen werken met korrels van 6 millimeter. Er bestaat ook 8 millimeter, vooral voor grotere ketels. Kijk in de handleiding van je kachel welke maat erin hoort. De vijzel die de pellets naar de brander transporteert is op één maat afgestemd, en een afwijkende diameter geeft storingen die je niet meteen aan de kachel wijt.

Vocht is de grootste vijand

Houtpellets trekken water aan. Een zak die een nacht op een vochtige garagevloer heeft gestaan, is de volgende dag al minder waard. De korrels zetten uit, verkruimelen en veranderen in stof. Dat stof loopt vast in de vijzel en zorgt voor onvolledige verbranding.

Bewaar de zakken daarom binnen, van de vloer af, en laat een geopende zak niet wekenlang openstaan. Een dichte ton of een plastic bak met deksel werkt prima. Wie een hele winter vooruit inkoopt, doet er goed aan de voorraad op pallets te leggen met wat lucht eromheen.

Hoe je slechte pellets herkent

Je hoeft geen laborant te zijn om te zien of een zak deugt. Schud er wat uit in je hand en let op drie dingen. Er hoort nauwelijks stof onderin de zak te zitten. De korrels horen glad en glanzend te zijn, niet dof en ruw. En ze horen te breken met een korte knak, niet te verkruimelen tussen je vingers.

Een simpele test die stokers onderling doorgeven is een handvol pellets in een glas water leggen. Goede pellets zakken naar de bodem. Drijven ze, dan zit er te veel lucht of te weinig dichtheid in, en dan haal je er ook minder warmte uit.

Inkopen voor de winter

De meeste mensen kopen bij, halverwege het seizoen, als het net koud wordt. Dat is precies het moment waarop de vraag piekt en de keuze kleiner is. Wie op tijd houtpellets inslaat, heeft meer te kiezen en kan rustig op keurmerk selecteren in plaats van op wat er nog ligt.

Reken voor jezelf uit hoeveel je vorig jaar hebt verstookt en tel daar wat bij op. Een zak meer in de schuur is nooit een probleem. Een zak te weinig in januari wel.

Onderhoud hoort erbij

Zelfs met de beste pellets vraagt een pelletkachel aandacht. Maak de vuurkorf regelmatig leeg, want daar hoopt zich as op die de luchttoevoer blokkeert. Veeg het kijkglas schoon zolang het nog makkelijk gaat. En laat de kachel jaarlijks nakijken, net als je cv-ketel.

Goede pellets maken dat onderhoud lichter. Ze nemen het niet over.